Działalność biblioteki dla osób niewidomych i słabowidzących w Zurychu

Abstrakt

W czerwcu bieżącego roku (2016) miałam okazję odwiedzić Szwajcarską Bibliotekę dla Niewidomych i Słabowidzących w Zurychu (Schweizerische Bibliothek für Blinde und Sehbehinderte [SBS]) oraz zapoznać się z jej funkcjonowaniem i działalnością. Biblioteka została założona w 1903 roku jako organizacja non-profit. Zapewnia ona wszelkiego rodzaju literaturę dla osób niewidomych, słabowidzących oraz z niepełnosprawnością uniemożliwiającą czytanie. Placówka wypożycza książki i nuty zapisane alfabetem Braille'a, a także książki z dużą czcionką, e-booki, audiobooki oraz czasopisma publikowane w brajlu i w formie nagrań. W ofercie znajdują się również różnego rodzaju gry z opisami lub elementami brajlowskimi - zarówno edukacyjne, jak i rozrywkowe. Jest to niespotykana praktyka; w istocie nie spotkałam się z tego typu działalnością w innych bibliotekach przeznaczonych dla osób niewidomych. Działalność placówki nie ogranicza się jedynie do wypożyczania, ale obejmuje także produkcję. Pracownicy sami tworzą audiobooki i inne materiały dźwiękowe, czasopisma drukowane oraz różnego rodzaju teksty. Wydają również utwory muzyczne transkrybowane na brajlowski zapis nutowy, książki z różnymi rozmiarami dużej czcionki, e-booki, filmy z audiodeskrypcją (we współpracy ze studiami filmowymi i stacjami telewizyjnymi), pomoce dydaktyczne oraz literaturę naukową i specjalistyczną (głównie w formie e-tekstów). Realizują przy tym różnorodne zamówienia. Na przykład w Szwajcarii, w porównaniu z innymi krajami, częściej przeprowadza się referenda na szczeblu krajowym i kantonalnym. Ważne jest, aby osoby z niepełnosprawnością wzroku mogły brać w nich udział na równych zasadach - SBS przygotowuje w tym celu odpowiednie dokumenty. Innym istotnym działaniem jest prezentowanie specyficznych problemów osób niewidomych szerszemu społeczeństwu szwajcarskiemu. Aby zrealizować ten cel, biblioteka co roku organizuje dzień otwarty i wydaje specjalne materiały informacyjne.